Layiha, Osmanlı bürokrasisinde rapor veya taslak türü belgeye verilen isimdir. Rapor mahiyetindeki layihalar kendi içlerinde birkaç gruba ayrılır. Bunların arasında belki en çok kullanılanı ıslahat layihaları olup düşünülen bir ıslahatın kaleme alınmış metni ve belgesidir. İkinci layiha tipi bir teftiş sonrasında tespit edilen hususların kaleme alındığı belgelerdir. Üçüncü tip layihalar ise bir mesele hakkında görüş bildiren layihalardır. Taslak mahiyetindeki layihalar kanunname, nizamname, talimatname, mukavelename, şartname gibi belgelerin taslakları niteliğindedir. Layihaların üst kenarına yakın bir yerinde “hüve” işareti yer alır. Biraz boşluk bırakıldıktan sonra layihanın neye dair olduğu yazılır. Layihalarda elkab (lakaplar) bulunmaz ancak yazılan makama göre takdim ifadesi yazılır. Layihalar mahiyetlerine göre kâğıdından tertip şekline kadar farklılık gösterir. Layihalar; resmî daireler, şirketler veya şahıslar tarafından hazırlanarak resmî makamlara sunulabilir.
• Kasım Günlerinin Sonu