Bu doğrultuda merkezi sınav, 13 Haziran'da yurt içi ve yurt dışı sınav merkezlerinde yapılacak. İki oturumdan oluşan sınavın ilk oturumu saat 09.30'da, ikinci oturumu ise saat 11.30'da başlayacak.

Merkezi sınav, yurt içinde 81 il ve 920 ilçede, 4 bin 244 binada 1 milyon 22 bin 104 öğrenci, yurt dışında ise 8 ülke ve 11 sınav merkezinde 554 öğrenci olmak üzere toplam 1 milyon 22 bin 658 adayın katılımıyla gerçekleştirilecek.

LGS kapsamındaki merkezi sınavın sağlıklı şekilde yürütülmesi ve sınav öncesinde bina ve çevresinin temizlik, hijyen ve fiziki şartlar bakımından sınava hazır hale getirilmesi, sınav salonlarının numaralandırılması ve gerekli yönlendirme levhalarının yerleştirilmesi gibi okul hazırlıklarının tamamlanabilmesi adına 12 Haziran Cuma günü idari tatil ilan edildi.

Sınav uygulamalarını yerinde görmek amacıyla 200 bakanlık temsilcisi görevlendirilecek

MEB tarafından özel eğitim gereksinimi olan adayların sınav oturumlarında, adaylara standartlara uygun ve etkili destek sunabilmek amacıyla görev alacak yardımcı engelli gözetmenlere yönelik kurs programları düzenlendi. Yardımcı engelli gözetmenler, öncelikle bu kursu alan öğretmenler arasından belirlenecek.

Bakanlıkça sınav süreçlerini gözlemlemek, rehberlik etmek ve sınav uygulamalarını yerinde görmek amacıyla, 81 il için 200 kurum temsilcisinin görevlendirmesi yapılacak. Kurum temsilcileri Genel Müdür yardımcıları, daire başkanları, müfettişler ve ilgili Genel Müdürlük personeli arasından belirlenecek.

Yapay zeka destekli altyapıya sahip kamera kurulumu gerçekleştirilecek
LGS kapsamındaki merkezi sınavda güvenliğin artırılması amacıyla, sınav binalarının girişlerinde üst arama kontrolünün sağlanması, toplantı odalarında ise sınav evraklarının salon görevlilerine dağıtım süreçlerinin izlenebilmesi için yapay zeka destekli altyapıya sahip kamera kurulumu gerçekleştirilecek.

Bununla birlikte, belirli sayıda sınav binalarında sınavın gerçekleştirileceği salonlarda da kamera sistemi kurularak pilot çalışmanın yapılması planlandı.

İlk kez beslenme paketi dağıtılacak

Bakanlıkça alınan karar doğrultusunda öğrencilere ilk kez sözel ve sayısal oturumları arasındaki dinlenme süresinde beslenme ihtiyaçlarını karşılamak, sınav kaygısını azaltmak ve motivasyonu artırmak amacıyla kuru meyveli yulaf bar, ceviz, kuru üzüm ve sudan oluşan beslenme paketi dağıtılacak.

Beslenme paketi, sınav başvuru esnasında velisi tarafından talep edilen öğrencilere dağıtılacak ve öğrenciler, beslenme paketi talep durumlarına göre okullara yerleştirilecek.

Beslenme paketi istemeyen öğrenci sayısının 40'ın altında olduğu ilçelerde ise bu öğrenciler, beslenme paketi isteyen öğrencilerle aynı binalarda ancak farklı salonlarda sınava girecek.

Yurt dışında sınava girecek öğrenciler için de su hariç beslenme paketinin sınav evrakları ile gönderilmesi planlandı.

Adayların binalara yerleştirilmeleri de ikiz öğrencilerin sınav binaları aynı olacak şekilde planlanarak, ailelerin sınav günü yaşayabileceği ulaşım kaynaklı karmaşanın önüne geçilmesi hedeflendi.

Sınavın kapsamı

LGS kapsamındaki merkezi sınavda, 8'inci sınıf öğretim programlarında yer alan kazanımlar esas alınacak.

Sorular, öğrencilerin okuduğunu anlama, yorumlama, sonuç çıkarma, problem çözme, analiz yapma, eleştirel düşünme ve bilimsel süreç becerilerini ölçecek nitelikte hazırlanacak.

Birinci oturumda Türkçe, T.C. inkılap tarihi ve Atatürkçülük, din kültürü ve ahlak bilgisi ile yabancı dilden toplam 50 soru sorulacak ve 75 dakika süre verilecek.

İkinci oturumda ise matematik ve fen bilimleri derslerinden toplam 40 soru sorulacak ve 80 dakika süre tanınacak.

Sonuçlar 10 Temmuz'da açıklanacak
Sınav sonuçları, 10 Temmuz'da "www.meb.gov.tr" adresinden ilan edilecek. Sınav sonuç belgeleri posta yoluyla gönderilmeyecek. Tercihlere esas kontenjan tabloları da aynı tarihte yayımlanacak.

Tercih işlemleri, 13-24 Temmuz'da yapılacak. Yerleştirme sonuçları ve boş kontenjanlar 5 Ağustos'ta ilan edilecek.

Yerleştirmeye esas 1. ve 2. nakil tercih başvuruları ve sonuçları ise 5-14 Ağustos'ta gerçekleştirilecek.

Geliştirilen aşı, tüm Covid varyantlarını ve hayvanları enfekte eden ancak bir sonraki salgını başlatma potansiyeli olan virüsleri kapsayacak şekilde, tüm koronavirüsler üzerinde etkili olacak biçimde tasarlandı. Çalışmalar henüz erken aşamada bulunuyor ancak ekip; grip ve Ebola ile mücadele edebilecek ayrı aşılar üzerinde de çalışıyor.

Aşılar, vücuda bir enfeksiyonu nasıl tespit edeceğini öğreterek onunla savaşma şansını artırıyor. Ancak bazı virüsler dış görünüşlerini değiştirme, yani mutasyona uğrama konusunda yetenekli olduğu için aşıların koruyuculuğu hızla azalabiliyor. Covid ve kış gribi aşılarının düzenli olarak güncellenmesi bu nedenden kaynaklanıyor.

Cambridge Üniversitesinden Profesör Jonathan Heeney, "Her zaman geriden geliyoruz. Yapmak istediğimiz şey ise salgının önüne geçmek." ifadelerini kullanarak, yeni salgınlara veya pandamilere karşı önceden koruma sağlamayı hedeflediklerini belirtti.

Nasıl çalışıyor?

Normal şartlarda aşılar, bir virüsün mevcut suşu kullanılarak tasarlanıyor.

Cambridge'deki araştırmacılar, potansiyel viral tehditleri takip eden gözetim programları tarafından kaydedilen bir dizi koronavirüsün genetik kodlarını topladı.

Bu genetik kodlar yapay zeka tarafından analiz edildi. Sistem, virüsler mutasyona uğrasa veya hayvanlardan insanlara yeni bir enfeksiyon geçse bile tüm virüs ailesine karşı koruma sağlayacak şekilde bağışıklık sistemini eğiten bir "süper antijen" tasarladı.

Bağışıklık sisteminin saldırmayı öğrendiği yapılar olduğu için antijenler, aşıların en kritik bileşenini oluşturuyor.

Heeney, ilk kez yapay zeka tarafından tasarlanan bir antijenin insanlar üzerinde denendiğini söyledi.

Teknolojinin herkesi şaşırttığını belirten Heeney, "Bununla insanlığın iyiliği için yapabileceklerimiz inanılmaz. Bu, bizi sadece bugünün virüslerinden değil, bir sonraki salgına veya hastalığa neden olabilecek tehditlerden de koruyan aşılar üretmekle ilgili. Pandemilere hazırlık yöntemimizde temel bir değişim yaşanıyor." dedi.

Güvenilirlik testleri için 39 kişi üzerinde yapılan denemelerin ardından, aşının bağışıklık sistemini ne kadar iyi eğittiğini daha net anlamak amacıyla yaklaşık 200 kişinin katılacağı ikinci bir çalışma gerçekleştiriliyor.

Journal of Infection dergisinde ayrıntıları paylaşılan bulgular, bağışıklık sistemi üzerindeki etkinin "mütevazı" düzeyde olduğunu gösterse de çalışma bilim dünyasında heyecan yaratmaya devam ediyor.

Denemelerin bir kısmını Southampton Üniversitesinde gerçekleştiren Profesör Saul Faust, yapay zeka tasarımının kesinlikle bir potansiyeli olduğunu ve heyecan verici olduğunu ifade etti. Faust, "Gerçekten ilginç olan şu ki teknoloji, virüslerin değiştiği potansiyel pandemiler için aşı tasarlamada çok daha başarılı." açıklamasını yaptı.

H5N1 kuş gribi aşısı üzerinde hayvan araştırmaları yürütülüyor

Cambridge ekibi, her yıl uyarlanması gerekmeyen evrensel mevsimsel grip aşıları ile şu anda kuş popülasyonlarına zarar veren virüsün insanlarda bir pandemiye dönüşmesi ihtimaline karşı H5N1 kuş gribi aşısı üzerinde hayvan araştırmaları yürütüyor.

Araştırmacılar ayrıca, Ebola türlerini de içeren viral hemorajik ateşlere yönelik bir aşı üzerinde çalışıyor. Demokratik Kongo Cumhuriyeti'ndeki mevcut salgına, henüz aşısı geliştirilmemiş bir virüs türü neden oluyor.

Çalışmada yer almayan Oxford Aşı Grubu Direktörü Profesör Andy Pollard, bu yaklaşımın hayvan araştırmalarında ikna edici kanıtlar ortaya koyduğunu belirtti. Pollard, "Bunlar büyüleyici veriler, insanlar bu bağışıklık tepkilerini üretebileceklerini tahmin edemezdi." dedi.

Pollard, gerçek testin insan denemelerinde görüleceğini, çünkü insan bağışıklık sisteminin laboratuvar farelerinden farklı olduğunu ve yıllar içindeki enfeksiyonlarla şekillendiğini vurguladı.

Yapay zekanın aşı araştırmalarında ezber bozacağını aktaran Pollard, yapay zeka araçlarının bağışıklık sisteminin bir aşıya nasıl tepki vereceğini tahmin etme potansiyeli taşıdığını, bunun da geliştirmeyi çok daha hızlı hale getirerek hayat kurtaracağını ifade etti.

Ulusal Sağlık ve Bakım Araştırmaları Enstitüsü Bilimsel Direktörü Profesör Marian Knight ise "Yapay zeka tasarımı bu 'süper antijen' denemesinin dikkate değer başarısı, geniş kapsamlı ve kalıcı viral koruma sağlama yeteneğimizde çok önemli bir sıçramayı temsil ediyor." değerlendirmesinde bulundu.

Açılışı yapılan camide, Vali Mustafa Masatlı, il protokolü ve çok sayıda vatandaşın katılımıyla ilk cuma namazı kılındı.

Masatlı, daha sonra gazetecilere, depremlerde yıkılan caminin yeniden ibadete açılmasından mutluluk duyduklarını söyledi.

Şehrin depremler sonrası yeniden ayağa kalktığını belirten Masatlı, şöyle konuştu:

"Devlet olarak bizler konutlarımızı, iş yerlerimizi, okullarımızı, hastanelerimizi, altyapımızı ve diğer taraftan tarihi eserlerimizin restorasyonunu yaparken onun yanında da yüreği büyük bu milletin her zor zamanında yanına koşan hayırsever vatandaşlarımızın da çok önemli katkılarını gördük. Bugün de yine hayırseverlerimizin katkılarıyla 6 Şubat'tan bu tarafa 129'uncu yeni camimizi de inşallah hizmete almış olduk. Tabii inşası devam eden 42 yeni camimiz var, onun yanında şu ana kadar tamamladığımız 50 Kuran kursumuz ve 13 de gençlik merkezimiz hizmete alındı. Dolayısıyla biz her eserin hizmete alınışında onun mutluluğunu, sevincini yaşıyoruz."

Masatlı, yeni caminin herkes için hayırlı olmasını temenni etti.

Gençlerin sorularını uzman isimlerle yanıtlamayı hedefleyen etkinliğin son programı Mehmet Şengül Fen Lisesi'nde gerçekleştirildi.

Programda Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Hadis Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mustafa Öztoprak, Kur'an ve Sünnet bütünlüğü gibi kritik konulara değindi. Gençlerin konuya dair sorularını yanıtladı.

Eskişehir İl Müftüsü Muharrem Gül ise gençlerin sahih bilgiye ulaşmasının günümüz dünyasında hayati bir öneme sahip olduğunu vurgulayarak şunları kaydetti:

"Bizler Eskişehir İl Müftülüğü olarak, evlatlarımızın 'Kafama takılanlar var' diyerek içlerinde büyüttükleri sorulara, doğru kaynaklardan, sahih dini bilgiyle ve şefkatle cevap vermek istedik. Onların sorularını dinlemek, anlamak ve Kur'an-ı Kerim ile Sünnet-i Seniyye ışığında aydınlatmak bizim en asli vazifemizdir. Salonları dolduran gençlerimizin gözlerindeki o ışığı, samimiyeti ve öğrenme iştiyakını gördükçe ne kadar doğru bir yolda olduğumuzu bir kez daha anlıyor, emeği geçen herkese teşekkür ediyorum."

İl Müftü Yardımcısı Sacit Ekerim’in organizasyonundaki programların gelecek yıllarda da devam edeceği bildirildi.

Kur’an-ı Kerim tilavetiyle başlayan programda, Bursa İl Müftü Vekili Şevket Bulut ile Ovaakça Şarık Tara Özel Eğitim Meslek Okulu Müdürü Mustafa Okumuş selamlama
konuşmaları yaptı. Konuşmalarda, özel gereksinimli bireylerin sosyal ve kültürel faaliyetlerde yer almasının önemine dikkat çekildi.

Programda ayrıca Yıldırım İlçe Vaizi ve Engelli Koordinatörü Ayfer Kılıç, etkinliğin amacı ve önemine dair kısa bir konuşma gerçekleştirdi. Ardından öğrenciler
tarafından hazırlanan şiirler katılımcılara sunuldu.

Etkinlik, Bursa İl Müftü Yardımcısı Melek Menteşe’nin kapanış konuşmasının ardından öğrencilere hediye takdimi yapılmasıyla sona erdi.

Bu kapsamda Manisalı hayırseverlerin katkılarıyla Batı Afrika ülkelerinden Sierra Leone’de bulunan SLSK016 kodlu “Manisa İl Müftülüğü Müftü Âlim Efendi” isimli su kuyusunun açılışı gerçekleştirildi.

Açılış dolayısıyla değerlendirmede bulunan İl Müftüsü Şükrü Kabukçu, katkı sunan ve emeği geçen tüm hayırseverlere teşekkür etti. Kabukçu, bu tür insani hizmetlerin büyük anlam ifade ettiğini ve son derece kıymetli olduğunu belirterek "Türkiye Diyanet Vakfı’nın yürüttüğü kampanyalardan biri de ihtiyaç duyulan bölgelerde su kuyusu açılmasıdır. Özellikle Müslüman nüfusun azınlıkta olduğu yerlerde gerçekleştirilen bu tür çalışmalar, bir kat daha fazla önem arz etmektedir. Bu kampanya bir defaya mahsus değildir. Bu konuda katkı sunmak isteyen vatandaşlarımız, İl Müftülüğümüze ve ilçe müftülüklerimize müracaat edebilirler." dedi.

Programın açış konuşmasını Sakarya İl Müftü Yardımcısı Dr. Ravza Cihan yaptı.

Ferruh Muştuer’in Kur’an-ı Kerim tilavetiyle başlayan programda Muştuer, hafızlığın önemi, hafızlık eğitiminde dikkat edilmesi gereken hususlar ve hafızlığın korunması konusunda öğrencilere tecrübelerini aktardı. Kendi hayatından örnekler de paylaşan Muştuer, hafızlığın sadece ezberlemekten ibaret olmadığını, hayat boyu muhafaza edilmesi gereken önemli bir emanet olduğunu vurguladı.

Programın sonunda öğrencilerin sorularını cevaplandıran Muştuer, hafızlık yolculuğunda karşılaşılan zorluklar ve bunların aşılmasına yönelik tavsiyelerde bulundu.

Hafızlık öğrencileriyle hatıra fotoğrafı çekiminin ardından program sona erdi.

Programa katılan İl Müftüsü Hasan Limon, yarışmacılara ve davetlilere hitap ederek yetişkin Kur’an kurslarının toplum açısından önemine dikkat çekti.

Müftü Limon, “Yetişkin Kur’an kurslarımız, temel dini ve ahlaki bilgilerin toplumun her kesimine doğru yöntemlerle aktarılmasını sağlayan önemli eğitim kurumlarıdır. Kurslarımız aynı zamanda yetişkin hanımlar için dini eğitimin ötesinde, sosyal dayanışma ve sosyalleşme imkanı sunan önemli mekanlardır.” ifadelerini kullandı.

Mayıs ayı içerisinde gerçekleştirilen yarışmanın ilk aşamasında 25 Kur’an kursu, beş farklı bölgede düzenlenen eleme yarışmalarında mücadele etti. Her bölgede birinci olan kurslar final yarışmasına katılmaya hak kazandı.

Final yarışmasında; Evciler, Kılavuz Mahallesi İstiklal, Selçuklu Yeşil, Seher Hatun ve Yavuz Selim Camii Kur’an kursları yarıştı. Kursiyerlere genel kültür, siyer, Kur’an tarihi ve ilmihal konularından toplam yirmi soru yöneltildi.

Yarışma sonunda Yavuz Selim Camii Kur’an Kursu birinci, Kılavuz Mahallesi İstiklal Camii Kur’an Kursu ikinci, Seher Hatun Kur’an Kursu ise üçüncü oldu.

Program sonunda dereceye giren kursiyerlere altın ve para ödülleri takdim edilirken, yarışmaya katılan tüm kursiyerler tebrik edildi.

Cuma namazı, dördü ilk sünnet, ikisi farz ve dördü de son sünnet olmak üzere on rekâttır.

İlk önce dört rekat ilk sünneti kılınır, ardından iki rekat farzı imamla birlikte kılınır ve son olarak dört rekat son sünnet kılınır.

Cuma namazı ne zaman kılınır?

Cuma namazı adından da anlaşıldığı üzere Cuma günü, öğle vakti ezan okunduktan sonra kılınır.

Cuma namazı nasıl kılınır?

İlk önce cuma namazının dört rekât olan ilk sünneti kılınır.

İlk sünnete şöyle niyet edilir:

“Niyet ettim Allah rızası için bugünkü cuma namazının ilk sünnetini kılmaya.”

Cumanın ilk sünnetinin kılınışı, aynen öğle namazının dört rekât sünneti gibidir.

Niyet edilir, erkekler ellerini kulak hizasına, kadınlar göğüs hizasına kaldırır ve "Allahuekber" diyerek tekbir alır ve yine eller erkeklerde göbek, kadınlarda göğüs hizasına sağ el sol elin üstüne gelecek şekilde bağlanır.

Sırasıyla;

Birinci rekat:

Niyet
Sübhaneke duası
Euzü Besmele
Fatiha Suresi
Zammı sure veya onun yerine geçecek miktarda ayet/ayetler okunur
"Allahuekber" diyerek eller diz kapaklarının üzerine gelecek şekilde rükuya gidilir, rükuda 3 defa "Sübhane Rabbiyel Azim" denilir.
"Semiallahu Limen Hamideh" denilerek rükudan kalkılır ve "Rabbena Lekel Hamd" denilir.
Tekrar "Allahuekber" denilerek secdeye gidilir. Secdede alın ve burnun yere değmesine dikkat edilir. Secdede 3 defa "Sübhane Rabbiyel Âlâ" denilir. Birinci secdeden "Allahuekber" denilerek oturulur ve ardından "Allahuekber" denilerek tekrar secdeye gidilir ve "Allahuekber" denilerek ikinci rekata kalkılır.

İkinci rekat:

Besmele
Fatiha Suresi
Zammı sure veya onun yerine geçecek miktarda ayet/ayetler okunur

Rüku ve secde yapılır. Ayağa kalkılmaz "Tahiyyat"a oturulur. Burada "Ettehiyyatü" duası okunur. "Allahuekber" denilip üçüncü rekata kalkılır.

Üçüncü rekat:

Besmele
Fatiha Suresi
Zammı sure veya onun yerine geçecek miktarda ayet/ayetler okunur
rüku ve secde yapılır, dördüncü rekata kalkılır.

Dördüncü rekat:

Besmele
Fatiha Suresi
Zammı sure veya onun yerine geçecek miktarda ayet/ayetler okunur
Rüku ve secde yapılır. Ayağa kalkılmaz "Tahiyyat"a oturulur. Burada "Ettehiyyatü, Salli, Barik ve Rabbena" duaları okunur ve "Esslamü aleyküm ve rahmetullah" denilerek baş, önce sağa (omuza bakılarak) sonra sol tarafa çevrilerek selam verilir ve cuma namazının sünneti tamamlanır.

Sünnet kılındıktan sonra imam-hatip minbere (hutbe okunan yere) çıkar ve oturur. Bundan sonra camiin içinde bir ezan (iç ezan) daha okunur.

Hutbe bitince ikamet getirilir ve cumanın iki rekât farzı cemaatle kılınır.

Cuma namazının farzına nasıl niyet edilir?

İmamın arkasındaki cemaat şöyle niyet eder:

"Niyet ettim Allah rızası için bugünkü cuma namazının farzını kılmaya, uydum imama."

Cuma namazının farzı nasıl kılınır?

Birinci rekat:

İmam ve cemaat;
Niyet eder,
Sessizce herkes Sübhaneke duasını okur.

İmam içinden "Euzü Besmele" çeker
Açıktan Fatiha Suresi ve zammı sure okur. Bu esnada imama uyan cemaat dinler.

İmam sesli olarak "Allahuekber" der ve hep birlikte eller diz kapaklarının üzerine gelecek şekilde rükuya gidilir, rükuda imam ve cemaat sessizce 3 defa "Sübhane Rabbiyel Azim" der.
İmam açıktan "Semiallahu Limen Hamideh" der rükudan kalkılır ve imam ve cemaat sessizce "Rabbena Lekel Hamd" derler.

İmam tekrar sesli bir şekilde "Allahuekber" der ve hep birlikte secdeye gidilir. Secdede alın ve burnun yere değmesine dikkat edilir.

Secdede 3 defa yine herkes sessizce "Sübhane Rabbiyel Âlâ" der. Birinci secdeden "Allahuekber" denilerek kalkılır ve oturulur, ardından "Allahuekber" denilerek tekrar secdeye gidilir.

Secde bir önceki gibi yapılır ve "Allahuekber" denilerek ikinci rekata kalkılır.

İkinci rekat:

İmam sessizce besmele çeker,

Açıktan Fatiha Suresi ve zammı sure veya onun yerine geçecek miktarda ayet/ayetler okur.

Rüku ve secde yapılır. Ayağa kalkılmaz "Tahiyyat"a oturulur. Burada herkes sessizce "Ettehiyyatü, Salli-Barik ve Rabbena" dualarını okur. İmam açıktan, cemaat sessizce "Esselamü aleyküm ve rahmetullah" diyerek baş önce sağa (omuza bakılarak) sonra sol tarafa çevrilir ve selam verilir, cuma namazının farzı tamamlanır.

Cuma namazının son sünneti nasıl kılınır?

Cuma namazının son sünneti, dört rekat ilk sünnetin kılınması gibi kılınır.

Zuhr-i Âhir (Son Öğle) Namazı

Bir yerleşim yerinde birden fazla camide cuma namazı kılınıp kılınamayacağı konusunda İslam âlimleri arasında farklı görüşler vardır. Hanefi mezhebinde kabul edilen görüş, bir yerleşim yerinde birden fazla camide kılınan cumanın sahih olmasıdır. Ancak İmam Ebû Yûsuf’a göre cuma namazı bir yerde sadece bir camide, şehrin büyük olması veya ortasından nehir geçmesi hâlinde ancak iki camide kılınabilir. Şafiiler ise “ihtiyaç yoksa sadece bir camide kılınabilir” diyor.

Bu imamlara göre, bir yerde birden fazla cuma namazı kılındığı takdirde namaza ilk önce başlayanların namazı sahih olur, sonraya kalanların namazı sahih olmaz. Hepsinin beraber kılması ve hangisinin ilk önce kıldığının şüpheli olması hâlinde ise hiçbirinin namazı sahih olmaz. Bu durumda cumanın şartlarından biri kaçırılmış ve cuma namazının caiz olması şüpheli hâle gelmiştir. Bu görüşte olanlar, cumanın sahih olmaması ihtimaline karşı ihtiyaten vaktin farzını kılmak maksadıyla “Zuhr-i Âhir” adıyla dört rekât namaz kılınmasını gerekli görmüşlerdir.

Birden fazla camide kılınan cuma namazlarının sahih olduğu ve bu sebeple Zuhr-i Âhir kılmaya gerek olmadığı görüşünde olanlar: “Cuma’dan sonra ‘Zuhr-i Âhir’ kılmak ihtiyat değildir. Asıl ihtiyat, iki delilden en kuvvetlisi hangisi ise onunla amel etmektir. Bu meselede en kuvvetli delil, birden fazla camide cuma namazı kılmanın caiz olmasıdır” demişlerdir. Bu durumda cuma namazı caiz olup, öğle namazının yerine geçtiğine göre, o gün ayrıca öğle namazını kılmaya gerek yoktur. Bu iki görüşten herhangi biri ile amel etmek caizdir.

Bu sebeple, cuma namazını kılan bir kimse, cumadan sonra “Zuhr-i Âhir” niyetiyle dört rekât daha namaz kılmak mecburiyetinde değildir. Çünkü cuma namazı öğle namazının yerine geçtiğinden o gün ayrıca öğle namazı kılınmaz.

Bununla beraber “Zuhr-i Âhir” kılmaya bir engel de yoktur. Dileyen dört rekât “Zuhr-i Âhir” ile iki rekât da vakit sünneti kılar. Zuhr-i Âhir namazına, “Niyet ettim Allah rızası için vaktine yetişip henüz kılamadığım son öğle namazını kılmaya” diye niyet edilir. Bu son öğle namazı, öğlenin dört rekât farzı gibi kılınmakla beraber, sünnetlerde olduğu gibi dört rekâtın hepsinde Fâtiha’dan sonra sure okunması daha iyi olur. İki rekâtlı vakit sünnetine de şöyle niyet edilir: “Niyet ettim Allah rızası için vaktin sünnetini kılmaya.” Bu namaz da sabah namazının sünneti gibi kılınır.

Bu gönderiyi Instagram'da gör

Diyanet Haber (@diyanethbr)'in paylaştığı bir gönderi

---

Şafi Mezhebine Göre Cuma Namazı Nasıl Kılınır?

Kentte öğle saatlerinden sonra başlayan sağanak nedeniyle bazı cadde ve sokaklarda su birikintileri oluştu.

Su basan caddelerde sürücüler ilerlemekte güçlük çekti, zaman zaman trafikte aksamalar yaşandı.

Bazı ilçelerde de kısa süreli dolu yağışı etkili oldu.

Yağış nedeniyle vatandaşlar, otobüs durakları ve kapalı alanlara sığındı.

Öte yandan, Ankara Büyükşehir Belediyesine bağlı ekipler biriken yağmur sularının tahliyesi için çalışma başlattı.

Etkinliğe Vakfıkebir İlçe Müftüsü Şükür Küçük, Vakfıkebir Belediye Başkanı Fuat Koçal, Trabzon Büyükşehir Belediyesi Sosyal Hizmetler Daire Başkanı Muharrem Çimşit, ilçedeki daire amirleri, öğrenci velileri ve çok sayıda engelli öğrenci katıldı.

Programda engelli bireylerin toplumsal hayata aktif katılımlarının önemine vurgu yapılırken, bu tür faaliyetlerin sosyal farkındalığın artırılmasına ve engelli vatandaşların moral ve motivasyonlarının güçlendirilmesine önemli katkılar sunduğu ifade edildi.

Katılımcılarla yakından ilgilenilen etkinlikte, engelli öğrencilerin ve ailelerinin talep ve görüşleri de dinlendi.

Program, yapılan duaların ardından çekilen hatıra fotoğrafı ile sona erdi.

DUYARLILIK

Muhterem Müslümanlar!

Mutlu bir insan, huzurlu bir toplum için gerekli olan erdemlerden biri de duyarlılıktır. Duyarlılık, kendimiz için istediğimiz iyilikleri başkaları için de istemektir. Sorumluluklarımızı fark edip onları yerine getirmenin gayretinde olmaktır. Duyarlılık, insanların can ve malını, kendi can ve malımız gibi kıymetli; insanların izzet ve şerefini, kendi izzet ve şerefimiz gibi mukaddes bilmektir.

Aziz Müminler!

Ailemize, toplumumuza ve bütün insanlara karşı duyarlı olmak, Müslüman olmamızın bir gereğidir. Yüce Rabbimiz, “Ey iman edenler! Sorumluluklarınıza dikkat edin. Siz doğru gittiğiniz takdirde yanlış yola sapanlar size zarar veremez”[1] buyurmaktadır. Evet, nemelazımcı ve vurdumduymaz olmak Müslümana yakışmaz. O, sorumluluklarını bihakkın yerine getirmenin gayretinde olandır. Duyarlı bir Müslüman; anne babasına, eşine ve çocuklarına saygı gösteren, onlara hoşgörüyle muamele edendir. Toplumsal barışı sağlamak için kardeşlik ahlakını hayatının her alanına aktarandır. Dünyanın neresinde olursa olsun her bir mazlumun acısını, her bir mağdurun sızısını yüreğinde hisseden ve üzerine düşen vazifelerini yerine getirendir.

Değerli Kardeşlerim!

Müslümandan beklenen, kendisine emanet edilen dünyaya karşı da duyarlı olmasıdır. Nasıl ki evini, işyerini ve ibadethanesini temiz tutuyor ise tüm çevresini de aynı titizlikle temiz tutmasıdır. Müslümandan beklenen; ormanına, toprağına ve suyuna hassasiyet göstermesidir. Yarın, ‘Ciğerlerimiz yanıyor!’ haberleriyle uyanmamak; ‘Barajlarımız kurudu, suyumuz kalmadı!’ endişesiyle yaşamamak için bugünden gerekli tedbirleri almasıdır.

Kıymetli Müminler!

Bütün hayatı ve ibadetleri vakit ile tanzim edilmiş Müslümandan beklenen; zamana karşı da duyarlılık göstermesi, onu boşa harcamamasıdır. Zira çalışmak, Müslümanın şiarıdır. Onun dinlenmesi, bir işi bitirip diğerine başladığındadır. “Mümin, bal arısına benzer. Bal arısı gibi hep güzel, temiz, helal şeyler yer. Hep güzel şeyler üretir, hep iyiliklerin peşinden koşar. Hiçbir şeyi ne döker, ne kırar, ne de ifsat eder”[2] hadis-i şerifi, bu konuyu bizlere veciz bir şekilde özetlemektedir.

Aziz Müslümanlar!

Unutmayalım ki, kendimiz ve çocuklarımız için yaşanabilir bir dünya inşa etmenin yolu; çevremize, vaktimize ve bütün insanlara karşı duyarlı olmaktan geçmektedir.

Hutbemizi, Peygamber Efendimiz (s.a.s)’in şu hadis-i şerifleriyle bitiriyoruz: “Nerede olursan ol, Allah’a karşı sorumluluğunun bilincinde ol! Bilerek veya bilmeyerek kötü bir fiil işlersen peşinden iyi bir şey yap ki onu yok etsin. Bir de insanlara güzel ahlâkla davran!”[3]

[1] Mâide, 5/105.

[2] İbn Hanbel, II, 199.

[3] Tirmizî, Birr, 55.

Din Hizmetleri Genel Müdürlüğü

2026 Yılı 4/B Sözleşmeli Personel (Destek Personeli, Koruma ve Güvenlik Görevlisi) Alımı'na başvuru yapan adaylar, sonuçlarını sinav.diyanet.gov.tr​​ internet adresinden öğrenebileceklerdir. Atama işlemleri Atama I Daire Başkanlığınca gerçekleştirilecek.

Başvuru kontenjan gruplarına göre atanmaya hak kazanan son sıradaki adayın KPSS taban puanı ise şöyle:

"Bedelli askerlik hizmeti kapsamında geçerli olan bedel ve ek bedel tutarı Askeralma Kanunu gereğince 1 Temmuz 2026 tarihinden geçerli olmak üzere memur aylık katsayısına göre güncellenecektir. Mevcut bedel tutarı üzerinden bedelli askerlik hizmetine müracaat etmek isteyen yükümlülerin 30 Haziran 2026 tarihine kadar müracaat ve ödeme işlemlerini tamamlamaları önem arz etmektedir."

Bu kapsamda Etiyopya'nın 6 eyaletinde açılan güneş enerjili su kuyuları, hem temiz enerji kullanımıyla sürdürülebilir bir model oluşturuyor hem de bölgelerde yaşayan halkın temiz suya erişimini kolaylaştırıyor.

- "Hizmet vermeye devam eden su kuyusu sayımız 18'dir"

Diyanet İşleri Başkanlığı Addis Ababa Din Hizmetleri Müşaviri Yaşar Cuhadar, Etiyopya'da ilk su kuyusunu 2022 yılında açtıklarını söyledi.

Kuyuların ülkenin suya en ihtiyacı olan bölgelerde açıldığını, Türk milletinin projeye güzel destek verdiğini aktaran Cuhadar, "Kuyu bölgesinin kontrolü tarafımızca yapılmakta ve olumlu rapor vermemiz neticesinde vakfımıza su kuyusu projemiz iletilmekte. 2026 yılı itibarıyla aktif olarak hizmet vermeye devam eden su kuyusu sayımız 18'dir. 5 kuyumuzun da sondaj ve üstyapı çalışmaları devam etmekte. 2026 yılı sonuna kadar bütün kuyularımızı hizmete açmayı planlamaktayız." dedi.

Su kuyularının özelliklerinden bahseden Cuhadar, şöyle devam etti:

"Genellikle 80 ila 150 metre derinlikte olan su kuyularımız 40 yıl boyunca hizmet verebilme kapasitesine sahip. Su kuyularımız tamamen enerjisini güneş enerjisinden alıyor. İçerisinde 10 tonluk su deposu, etrafında da 15-16 çeşmesi bulunan kuyularımız güneş enerjisiyle çalıştığından 7/24 su kesintisi olmamakta ve o bölgedeki suya hasret insanlara hizmet vermeye devam etmektedir. İnşallah ilerleyen yıllarda da Etiyopya'nın en fakir ve suya muhtaç bölgelerini tespit edip gerekli raporlamalarımızı yaparak vakfımıza bu projeleri hazırlayacağız. Halkımızın da teveccühüyle suya hasret kardeşlerimizin su ihtiyacını gidereceğiz."

- "Onlara can suyu olmuş olduk"

Cuhadar, açılan kuyuların bölge halkının hayatını kolaylaştırdığını vurgulayarak, son açılan kuyulardan birinin bölgesinde yaşayan 70 yaşındaki bir kişinin yıllardır sağlıksız su içtiğini, temiz suya kavuşunca Türk halkına dua ettiğini dile getirdi.

Bazı kadın ve çocukların 4-5 kilometre yol yürüyerek su taşıdığını, kuyular sayesinde ailelerin bu yükten kurtulduğunu, çocukların da okula devam edebildiğini anlatan Cuhadar, "Türkiye'deki hayırsever kardeşlerimizin su kuyusu projelerimize vermiş oldukları destek sayesinde onlara can suyu olmuş olduk. Hayırseverlerimize katkılarından dolayı çok teşekkür ediyoruz." ifadesini kullandı.

Ön araştırma sonucunda, söz konusu teşebbüs hakkında soruşturma açıldı.

Soruşturma konusunu Meta'nın, Meta AI adlı yapay zeka hizmetini "Whatsapp'a" entegre etmek ve üçüncü taraf yapay zeka sağlayıcılarının WhatsApp üzerinden hizmet sunmasını engellemek suretiyle ilgili kanunu ihlal edip etmediğinin tespiti oluşturuyor.

Ayrıca, ön araştırma sürecinde Meta'nın üçüncü taraf genel amaçlı üretken yapay zeka sohbet robotlarının-asistanlarının WhatsApp üzerinden yapay zeka hizmetlerini birincil hizmet olarak sunmasını engelleyen davranışlarının, rekabetin ihlal edildiğini gösteren ciddi bulgu niteliğinde olduğu değerlendirildi.

Söz konusu değerlendirmeye istinaden Kurul, telafisi mümkün olmayacak zararların önlenmesi amacıyla nihai karar verilinceye kadar tedbir uygulanmasına hükmetti.

Buna göre, şirket, üçüncü taraf genel amaçlı üretken yapay zeka sohbet robotlarının/asistanlarının WhatsApp üzerinden yapay zeka hizmetlerini birincil hizmet olarak sunabilmelerini sağlayan koşulları, söz konusu hizmetlerin sunulmasını fiili ve ekonomik olarak zorlaştırmayacak şekilde tesis edecek.

Geçici tedbir alınmasına yönelik gerekçeli kararın tebliğinden itibaren bir ay içerisinde öngörülen yükümlülüklerin yerine getirilmemesi durumunda, teşebbüs hakkında idari para cezası uygulanacak.

Aylık bazda TÜFE yüzde 1,71, Yİ-ÜFE yüzde 2,75 artış gösterdi.

TÜFE, mayısta geçen yılın aralık ayına göre yüzde 16,61, geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 32,61 yükseliş kaydetti.

Yİ-ÜFE'de Aralık 2025'e göre yüzde 14,04, geçen yılın mayıs ayına kıyasla yüzde 28,93 artış oldu.

Mayıs enflasyon verilerinin açıklanmasıyla kira artış oranı da belli oldu. Haziranda ev ve iş yerleri için uygulanacak kira artış oranı, yüzde 32,24 olarak belirlendi.

Yİ-ÜFE yüzde 14,4 arttı

Yİ-ÜFE, mayısta bir önceki aya kıyasla yüzde 2,75, geçen yılın aralık ayına göre yüzde 14,04, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 28,93 ve 12 aylık ortalamalara göre yüzde 26,96 yükseldi.

Sanayinin 4 sektörünün yıllık değişimleri incelendiğinde, madencilik ve taş ocakçılığında yüzde 42,74, imalatta yüzde 30,72, elektrik, gaz üretimi ve dağıtımında yüzde 6,88 ve su temininde yüzde 35 artış gerçekleşti.

Ana sanayi gruplarının yıllık değişimlerine bakıldığında, ara mallarında yüzde 27,76, dayanıklı tüketim mallarında yüzde 31,39, dayanıksız tüketim mallarında yüzde 31,05, enerjide yüzde 31,45 ve sermaye mallarında yüzde 23,73 yükseliş kaydedildi.

Yaklaşık 200 öğrencinin katılımıyla düzenlenen program, kahvaltı ikramı ile başladı. Etkinlikte öğrenciler, öğretmenler ve protokol üyeleri bir araya geldi.

Burada konuşan İl Milli Eğitim Müdürü İlhan Saz, camilerin toplum hayatındaki müstesna yerine değinerek, camilerin asırlardır birlik ve beraberliğin sembolü olduğunu vurguladı. Gençlerin cami merkezli sosyal, kültürel ve manevi faaliyetlerde yer almalarının, onların değerlerine bağlı, sorumluluk sahibi bireyler olarak yetişmelerine katkı sağladığını ifade eden Saz, projede emeği geçen herkese teşekkür etti.

İl Müftü Yardımcısı İbrahim Ensari ise camilerin sadece ibadet edilen mekanlar olmadığını, aynı zamanda ilmin, kardeşliğin, paylaşmanın ve manevi eğitimin merkezleri olduğunu ifade etti. Gençlerin camilerle güçlü bağlar kurmasının önemine dikkat çekti.

Program, hatıra fotoğraflarının çekilmesi ve yapılan duaların ardından sona erdi.

Proje kapsamında gönüllü din görevlilerinden oluşan bir takip komisyonu kurularak ilçede yaşayan 70 yetim ve öksüz ihtiyaç sahibi aile belirlendi. Daha sonra bu aileler, gönüllü din görevlileriyle kardeş aile olarak eşleştirilerek hamilik yapmaları sağlandı.

Konuya ilişkin açıklamalarda bulunan Birecik İlçe Müftüsü Hanifi Özlen, "Gönüllü din görevlilerimiz ve Kur’an kursu öğreticilerimizle birlikte ilçemizde yaşayan 70 yetim ve öksüz ihtiyaç sahibi aileyi tespit ettik. Ardından Türkiye Diyanet Vakfı Birecik Şubemiz bünyesinde, sadece bu ailelere yönelik yardımların ulaştırılması amacıyla özel bir banka hesabı açtık. Bu vesileyle ailelerimize yaklaşık 1 milyon TL nakdi yardım sağladık. Bunun yanı sıra giyim, gıda yardımlarıyla ve çeşitli sosyal destek faaliyetlerimiz de devam etmektedir. Peygamber Efendimiz (sas), ‘Ben ve yetimi himaye eden kimse cennette şöyle yan yana olacağız.’ buyurarak işaret ve orta parmağını göstermiştir. Bu hadis-i şerifin rehberliğinde çalışmalarımızı sürdürüyoruz. Bu anlamlı projeye destek veren başta gönüllü din görevlilerimiz olmak üzere tüm hayırseverlerimize teşekkür ediyorum." dedi.

Yetim ve öksüz ailelere yönelik destek faaliyetlerinin sürdürüleceğini belirten Müftü Özlen, yetimlerin hamisi gönüllü din görevlilerine ve hayırseverlere teşekkür etti.

Bu kapsamda uygulanacak sınavlara, lisans mezunları için 2024 yılı Kamu Personel Seçme Sınavı'nda (KPSS-2024) KPSSP3, ön lisans mezunları için KPSSP93, ortaöğretim mezunları için KPSSP94 puan türünden 70 ve daha yukarı puan alanlar başvurabilecek.

Son başvuru 22 Haziran

Başvurular, 7-22 Haziran'da son gün saat 23.59'a kadar Cumhurbaşkanlığı Kariyer Kapısı üzerinden gerçekleştirilecek.

KPSS-2024'te alınan puanlar esas olmak kaydıyla, KPSSP3, KPSSP93 ve KPSSP94 puanları ayrı ayrı en yüksek puandan başlamak suretiyle sıralanarak, yetki verilen her bir Adalet Komisyonu için ilan edilen pozisyon sayısının on katı aday uygulamalı sınava çağırılacak. Son aday ile aynı puana sahip olan adayların tamamı uygulamalı sınava alınacak.

Uygulamalı sınava girmeye hak kazananlar ile sınav yerleri 16-20 Temmuz'da sınav yapan komisyonların internet sitesinde yayımlanacak.

Merkezi ve sözlü sınavda alınan puanların aritmetik ortalamasına göre en yüksek puandan başlanarak nihai başarı listesi düzenlenecek. Adalet Komisyonlarınca oluşturulan nihai başarı listeleri incelenerek başarılı olanlar ilan edilen pozisyonlara atanacak.

• Türkiye, Irak ve İngiltere arasında Ankara Antlaşması imzalandı. (1926)
• Dünya Çevre Günü

İstanbul'da dolunay, Büyük Mecidiye Camii ve Süleymaniye Camii ile birlikte görüntülendi.

Türkiye’den gelen 85 bin hacı adayı da Arafat’a çıkarak, Diyanet İşleri Başkanı Prof. Dr. Safi Arpaguş’un yaptığı vakfe duasına hep birlikte “amin” dediler.

1. "Kesimsiz kurban bağışı" vb. adlar altında yapılan bağışların hiçbir dini dayanağı bulunmamakta olup söz konusu bağışlarla kurban ibadeti yerine getirilmiş olmaz.

2. Bir kurban hissesi yalnızca bir kişi içindir. İmkânı olmayan birden fazla kişinin, tek kişilik bir hisseye ortak olabileceği anlayışı dinen doğru değildir.

3. Kurbanlık hayvanın taşıması gereken vasıflar ve kesimle ilgili diğer hükümler, bütün kurban çeşitlerinde aynı olup çeşitli gayelerle veya şükür niyetine kurban edilecek hayvanlarda, yaş gibi bazı şartların gerekli olmadığı inancı yanlıştır.

4. İnsanların bir araya gelerek topluca Hz. Peygamber adına bir kurban hissesine girmeleri şeklinde bir uygulama dinimizde mevcut değildir.

5. Dinimizde kabir kurbanı veya ölü kurbanı adıyla bir kurban türü bulunmamaktadır.

6. Kurban kanının, alna veya araba tekerleği gibi eşyalara sürülmesi inancı doğru değildir.

7. Evli olmayan kimselerin -gerekli mali imkâna sahip olsalar da- kurban kesemeyecekleri anlayışı yanlıştır.

8. Kurban kesim işlemini kadınların yapamayacağı anlayışı doğru değildir. Kesme becerisine sahip olan kişi, erkek olsun kadın olsun, kurban kesimini gerçekleştirebilir.

9. Büyükbaş bir kurbanlığın hissedar sayısının mutlaka 3, 5, 7 gibi tekli sayılarda olması gerektiği anlayışı doğru değildir.

10. Kurbanlık hayvanın gerekli yaşını tamamladığı halde henüz kapak atmamış ise kurban edilemeyeceği şeklindeki anlayış doğru değildir.

11. Kurban etlerinin mutlaka yedi fakire dağıtılması gerektiği şeklindeki anlayış doğru değildir. Kurban etini üçe bölmek müstehaptır.

12. Kurbanlık hayvana ortak olanların bazılarının adak veya akika niyetiyle kurbana iştirak etmesinin kurbana engel olduğu şeklindeki anlayış hatalıdır.

13. Seferî (yolcu) olanın kestiği kurbanın geçersiz olduğu anlayışı doğru değildir.

Din İşleri Yüksek Kurulu

SÖZ AHLAKI VE SOSYAL MEDYA

Muhterem Müslümanlar!

Söz, insanın iç dünyasını dışarıya yansıtan aynasıdır. Güzel bir söz; yaralı kalpleri iyileştiren merhem, kurumuş gönülleri yeşerten can suyudur. Hoş bir kelam; ruhu ilmek ilmek işleyen zarif bir nakış, hataları incitmeden düzelten nazik bir hitaptır. Peygamber Efendimiz (s.a.s)’in buyurduğu üzere, “Gönül alıcı söz, sadakadır.”[1]

Aziz Müminler!

Sözün tesiri, sesin yüksekliğinde değil; samimiyetin derinliğinde, üslubun inceliğinde gizlidir. Evet, en yakınımıza dahi sesimizi duyuramıyorsak, akrabalarımızla ortak paydada buluşamıyorsak, komşularımıza ulaşmaya bir yol bulamıyorsak, bunun sebeplerinden biri de konuşma usulümüzdür. Sevgili Peygamberimiz (s.a.s), mümini şöyle tarif etmektedir: “Mümin; insanları karalayan, lânet eden, kaba ve kötü sözlü, hayâsız birisi değildir.”[2]

Kıymetli Müslümanlar!

Gönül kapıları, içeriden açılan kilide benzer; o kilidin yegâne anahtarı ise yumuşak bir sözdür. Kur’an-ı Kerim’de, “Kullarıma söyle, sözün en güzelini söylesinler; yoksa şeytan aralarına girer. Kuşkusuz şeytan, insanların apaçık düşmanıdır”[3] buyrulmaktadır. Bu sebeple; yuvasında huzur arayan, dilini zarafetle süslesin. Evladına ulaşmak isteyen, önce onun gönlüne bir çift tatlı kelamla misafir olsun. Saygınlık bekleyen, dilini doğrulukla mühürlesin. Berekete nail olmak isteyen, sözüne dürüstlük katsın. Hâsılı, Allah Resûlü (s.a.s)’in buyurduğu üzere, “Allah’a ve ahiret gününe inanan, ya hayır söylesin ya da sussun.”^[4]

Değerli Müminler!

Söz ahlakının en çok ihlal edildiği alanların başında dijital mecralar gelmektedir. Kimi insanlar, sanal kumar ve uyuşturucu madde gibi bağımlılıklarla; kimileri de şiddete sevk eden dijital oyunlar aracılığıyla kötülüğün günden güne yayılmasına zemin hazırlamaktadır. Kimi insanlar; kimliklerini gizleyerek kalp kırmayı, başkalarının şahsiyetine, şeref ve haysiyetine dil uzatmayı marifet saymaktadır. Kimileri de yalan haberler ile toplumun sinesine fitne ve fesat tohumları ekmektedir. Yüce Rabbimizin bu husustaki uyarısı gayet açıktır: “İnsanın yanında, söylediği her sözü kaydeden bir melek mutlaka hazır bulunur.”^[5]

Aziz Müslümanlar!

Bizler, teknolojik imkânlarla gelen tehlikeleri, fırsatların arkasına gizlenmiş sinsi tuzakları fark edebilirsek, sanal âlemin zararlarını asgari düzeye indirebiliriz. Dijital teknolojileri, etik değerlerimizi gözeterek kullanabilirsek, kültürümüzle bağdaşmayan söz ve içeriklerden kendimizi ve ailemizi muhafaza edebiliriz.

Hutbemizi, Peygamber Efendimiz (s.a.s)’in şu hadis-i şerifleriyle bitiriyoruz: “Faydasız söz ve davranışları terk etmesi, kişinin iyi bir Müslüman olduğunun göstergesidir.”[6]

[1] Buhârî, Cihâd, 128.

[2] Tirmizî, Birr, 48.

[3] İsrâ, 17/53.

[4] Buhârî, Edeb, 31.

[5] Kâf, 50/18.

[6] Tirmizî, Zühd, 11; Muvatta’, Hüsnü’l-hulk, 1.

Din Hizmetleri Genel Müdürlüğü

Hz. Peygamber ^(s.a.s.), Kurban Bayramı’nda Allah katında en sevimli ibadetin kurban kesmek olduğunu, kurbanın kesilir kesilmez Allah katında makbul olacağını ve kurban edilen hayvanın her bir parçasının kişinin hayır hanesine kaydedileceğini ifade etmiştir. ^{(Tirmizî, Edâhî, 1 [1493]; İbn Mâce, Edâhî, 3 [3126])}

Allah Teâlâ’nın rızasını kazanmak niyetiyle, karşılıksız olarak fakir ve muhtaçlara yardım etmek, iyilik ve ihsanda bulunmak da Müslüman’ın önemli vazifelerinden biridir. Zaruret derecesinde ihtiyaç içerisinde bulunan kimseye yardım etmek dinimizde farz kabul edilmiştir. Ancak bu iki ibadetin birbirinin alternatifi olarak sunulması doğru değildir. Bu sebeple kesme olmadan hayvanı, sadaka olarak bir kişiye vermek kurban yerine geçmez. ^{(İbn Âbidîn, Reddü’l-muhtâr, 6/320)} Aynı şekilde kurban bedelini de yoksullara ya da yardım kuruluşlarına vermek suretiyle, kurban ibadeti ifa edilmiş olmaz.

Şâfiî mezhebinde, genel olarak yukarıda sayılan kusurlardan birinin bulunması, bir hayvanın kurban olmasına engel teşkil ettiği gibi uyuz olan hayvanlar ile yem yemesini engelleyecek derecede dişlerinin bir kısmı dökülmüş olan hayvanların da kurban edilmesi caiz değildir. ^{(Nevevî, el-Mecmû‘, 8/399-404)}

Akıl sağlığı yerinde, hür, mukîm ve dinî ölçülere göre zengin sayılan mümin, İlâhî rızayı kazanmak gayesiyle kurbanını kesmekle hem Cenâb-ı Hakka yaklaşmakta, hem de maddî durumlarının yetersiz olması sebebiyle kurban kesemeyenlere yardımda bulunmaktadır. Bu ibadetin ruhunda Hakk’a yakınlık ve halka fedakârlıkta bulunma anlayışı vardır. Kurban, bir Müslüman’ın bütün varlığını, gerektiğinde Allah yolunda feda etmeye hazır olduğunun bir nişanesidir.

Mezheplerin çoğuna göre, udhiye kurbanı kesmek sünnettir. ^{(İbn Rüşd, Bidâyetü'l-müctehid, 2/191)} Hanefî mezhebinde ise tercih edilen görüş, kurbanın vâcip olduğudur. ^{(Merğînânî, el-Hidâye, 4/355)} Kurban, -fıkhî hükmü ne olursa olsun- Müslüman toplumların belirli simgesi ve şiarı sayılan ibadetlerden biri olarak asırlardan beri özellikle milletimizin dinî hayatında önemli bir yer tutmaktadır.

TOPLUMSAL SORUMLULUKLARIMIZ

Muhterem Müslümanlar!

İslam, kişinin; Rabbine ve kendisine karşı görevleri yanında, ailesine ve içinde yaşadığı topluma karşı sorumluluklarını da düzenleyen bir dindir. Allah Resûlü (s.a.s)’in hadislerinde yer alan şu ifade ne kadar da önemlidir: “Üzerinde kendinin hakkı vardır. Rabbinin hakkı vardır. Misafirinin hakkı vardır. Ailenin hakkı vardır. O halde her hak sahibine hakkını ver!”[1]

Aziz Müminler!

Eşlerin sevgi ve saygıyla birbirine bağlı kaldığı, büyüklere hürmetin eksik edilmediği, çocuklarla bereketlenen bir aile yuvası kurmak, onu korumak ve güçlendirmek insani ve toplumsal sorumluluğumuzdur. Zira kişinin; ruhsal, duygusal ve zihinsel olarak huzur bulduğu, inanç ve medeniyet değerleriyle buluştuğu ilk yer ailesidir. Erdemli bireylerin oluşturduğu faziletli bir toplum ve barış içinde bir dünya inşa etmenin yolu aileden geçmektedir. Yüce Rabbimiz, “Kendileri ile huzur bulasınız diye size kendi türünüzden eşler yaratması ve aranıza sevgi ile merhamet koyması O’nun varlığının delillerindendir”[2] buyurarak, bizlere, ailenin ilahî bir lütuf olduğunu hatırlatmaktadır. Dolayısıyla hiçbir yapı, aile kurumunun alternatifi değildir. Ve yine hiçbir şey; eşlerin birbirlerine duyduğu muhabbetin, çocukların verdiği neşenin, anne ve babanın hissettirdiği mutluluğun, dede ve ninenin sağladığı güvenin yerini asla dolduramaz.

Kıymetli Müslümanlar!

Dinine bağlı, mukaddesatına saygılı nesiller yetiştirmek, ihmal edemeyeceğimiz diğer bir sorumluluğumuzdur. Ecdadımızdan bize miras kalan; kimlik, aidiyet ve fedakârlık gibi hasletleri gençlerimize kazandırmak asli vazifelerimizdendir. Evlatlarımıza değer vermek, onları dinlemek, iki cihan saadetleri için kendilerine rehberlik etmek vazgeçemeyeceğimiz görevlerimizdendir. Allah Resûlü (s.a.s), bu hususta bizleri şöyle uyarmaktadır: “Bakmakla yükümlü olduğu kimseleri ihmal etmesi, kişiye günah olarak yeter.”^[3]

Değerli Müminler!

Engelleri azimle aşmaya çalışan kardeşlerimize ve ailelerine karşı duyarlı olmak ise dini, ahlaki ve toplumsal sorumluluğumuzdur. Bu sebeple “Kim, kardeşinin ihtiyacını giderirse Allah da onun ihtiyacını giderir”[4] nebevi tavsiyesine uyarak; ibadethanelerimizi, okullarımızı, binalarımızı, sokaklarımızı, engelli kardeşlerimizin kullanabileceği şekilde imar etmeliyiz. Hayatı, özel gereksinimli kardeşlerimiz için kolaylaştırmanın gayretinde olmalıyız.

Aziz Müslümanlar!

Bugün, topyekûn bütün insanlık, pek çok yıkıcı unsurla karşı karşıyadır. Hiçbir sınır ve değer tanımayanlar tarafından; dijital mecralar, reklamlar, televizyon programları ve filmler aracılığıyla toplumun yapı taşı olan aile müessesesi zayıflatılmak istenmektedir. Sapkın akımlar ve batıl ideolojiler eliyle, gençlerin zihin dünyaları bulandırılmaya çalışılmaktadır. Böylesine bir çağda bize düşen; Rabbimizin emirlerine hakkıyla uymak, fıtratımıza sahip çıkmak, nebevî ahlakı ailemize ve nesillerimize aktarmaktır.

Hutbemizi, Kur’an-ı Kerim’de yer alan şu dua ile bitiriyoruz: “…Rabbim! ‘Bana, anne ve babama verdiğin nimetlere şükretmeyi, razı olacağın işleri yapmayı’ bana nasip et. Neslimi de salih kimseler eyle…”[5]

[1] Tirmizî, Zühd, 63.

[2] Rûm, 30/21.

[3] Ebû Dâvûd, Zekât, 45.

[4] Müslim, Birr, 58.

[5] Ahkâf, 46/15.

Din Hizmetleri Genel Müdürlüğü

﷽

قُلْ اِنَّ صَلَات۪ي وَنُسُك۪ي وَمَحْيَايَ وَمَمَات۪ي لِلّٰهِ رَبِّ الْعَالَم۪ينَۙ.

وَقَالَ رَسُولُ اللّٰهِ صَلَّي اللّٰهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ:

...اَللّٰهُمَّ مِنْكَ وَلَكَ عَنْ مُحَمَّدٍ وَأُمَّتِهِ.

İBADETLER, BİZİ RABBİMİZE YAKINLAŞTIRIR

Muhterem Müslümanlar!

İbadetlerimiz, bizi; Rabbimize yakınlaştıran, O’nun rızasına ulaştıran ve güzel ahlakla donatan kulluk vazifemizdir. “De ki: Benim namazım, ibadetlerim, hayatım ve ölümüm ancak âlemlerin Rabbi olan Allah içindir”[1] ayet-i kerimesi bunun en açık ifadesidir.

Namazımız, bizi günahlardan ve kötülüklerden alıkoyar. Kalbimize ferahlık, ruhumuza huzur verir. Zekâtımız ve sadakamız, malımıza ve ömrümüze bereket katar. Yardımlaşma ve dayanışma bilincinin bütün topluma yayılmasına vesile olur. Orucumuz; gönlümüzü, dünyevi hırs ve tutkuların esaretinden kurtarır. Ahlakımızı olgunlaştırır, bize şahsiyet kazandırır.

Aziz Müminler!

Haccımız ve umremiz, Allah’a teslimiyetimizin nişanesi olan ibadetlerimizdendir. Kur’an-ı Kerim’de, “Haccı ve umreyi Allah için eksiksiz yerine getirin”[2] buyrulmaktadır. Hacı adaylarımızı kutsal beldelere yolcu ettiğimiz şu günlerde bizler biliyoruz ki, haccımız ve umremiz; dili, ırkı ve mezhebi farklı olan Müslümanları bir araya getiren, onlara kulluk bilinci ve ümmet şuuru kazandıran kardeşlik buluşmasıdır. Müminin, Allah’ın sonsuz rahmet ve merhametine sığındığı, samimi tövbeler ve gözyaşlarıyla günahlarının bağışlanmasını umduğu kutlu bir yolculuktur. İnananlara, geçmişin muhasebesini yaparak geleceklerini inşa etme fırsatı sunan yenilenme ve diriliş zamanıdır.

Kıymetli Müslümanlar!

Yüce Rabbimize olan kurbiyyetimizi artıran bir diğer ibadet ise kurbandır. Yine bugünlerde hazırlığına başladığımız kurban ibadetimiz, malımızı ve canımızı Cenâb-ı Hakk’ın yolunda feda edebileceğimizin bir göstergesidir. “Kurbanların etleri ve kanları asla Allah’a ulaşmaz. O’na ulaşacak olan ancak sizin takvanızdır”[3] ayet-i kerimesinde buyrulduğu üzere, kurbandan maksat, Allah’ın emrine boyun eğmektir. O’na olan sadakati izhar etmektir. Kurbandan maksat; bencillik, cimrilik ve tamahkârlık gibi kötü huylardan arınmaktır. Ve kurbandan maksat; gönüllerimizi birbirine açmaktır, birlik ve beraberliğimizi pekiştirmektir. Böylelikle iyiliği yeryüzüne hâkim kılmanın gayretinde olmaktır.

Değerli Müminler!

Kurban, bir iyilik hareketidir. Milletimizi bir umut olarak gören insanlarla aramızda kurduğumuz gönül köprüsüdür. Kurban, yolumuzu hasretle bekleyen kardeşlerimizin hanelerine muhabbet taşımak, sofralarında bayram sevincini yaşatmaktır. Bu vesileyle; arzu eden kardeşlerimiz, vekâlet yoluyla kestirmek istedikleri kurbanlarını, Diyanet İşleri Başkanlığımız ve Türkiye Diyanet Vakfımıza emanet ederek bu iyilik hareketine destek verebilirler.

Yüce Rabbimizden; bizleri, sağlık ve afiyet içerisinde Kurban Bayramı’na ulaştırmasını niyaz ediyoruz. Hutbemizi, Peygamber Efendimiz (s.a.s)’in şu duasıyla bitiriyoruz: “…Allah’ım! Bu kurban Sendendir ve Hz. Muhammed (s.a.s) ile ümmeti tarafından Senin rızan için sunulmuştur.”^[4]

[1] En’âm, 6/162.

[2] Bakara, 2/196.

[3] Hac, 22/37.

[4] İbn Mâce, Edâhî, 1.

Din Hizmetleri Genel Müdürlüğü

﷽

وَابْتَغِ ف۪يمَٓا اٰتٰيكَ اللّٰهُ الدَّارَ الْاٰخِرَةَ وَلَا تَنْسَ نَص۪يبَكَ مِنَ الدُّنْيَا وَاَحْسِنْ كَمَٓا اَحْسَنَ اللّٰهُ اِلَيْكَ...

وَقَالَ رَسُولُ اللّٰهِ صَلَّي اللّٰهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ:

...فَمَنْ كَانَ أَخُوهُ تَحْتَ يَدِهِ فَلْيُطْعِمْهُ مِمَّا يَأْكُلُ، وَلْيُلْبِسْهُ مِمَّا يَلْبَسُ، وَلاَ تُكَلِّفُوهُمْ مَا يَغْلِبُهُمْ…

ALIN TERİ MUKADDESTİR

Muhterem Müslümanlar!

İslam; kazanç ile infakı, zanaat ile ahlakı bir araya getiren hayat dinidir. Dinimiz, bütün insanlığı; iş hayatında hak ve hukuka riayet etmeye, helal-haram bilincini kuşanmaya davet etmektedir. Alın terini mukaddes saymakta, helal ve meşru yollardan rızık temin etmeyi ibadet olarak görmektedir. Peygamber Efendimiz (s.a.s), bir hadis-i şeriflerinde bizleri çalışmaya şöyle teşvik etmektedir: “Sizden birinizin, urganıyla sırtında bir bağ odun satması, böylece Allah’ın onun itibarını koruması, verip vermeyecekleri belli olmayan kimselerden bir şeyler istemesinden daha hayırlıdır.”[1]

Aziz Müminler!

Bugün, dini ve insani değerlerin çalışma hayatının dışına itilmeye çalışıldığına şahitlik ediyoruz. Üzülerek ifade edelim ki, biz Müslümanlar da bu yanlış gidişattan nasibimizi almaktayız. Oysaki iş ve ticaret hayatındaki faaliyetler ve elde edilen gelirler, Müslüman için bir amaç ya da bir hedef olmamalıdır. Bilakis, Allah’ın rızasına ulaşmada, iki cihan saadetini elde etmede bir araç olmalıdır. Bu nedenledir ki, biz Müslümanlar; ticaretimizde, alış-verişimizde, işçi ve işveren ilişkilerimizde iyiliği, adaleti ve merhameti esas alan, ahlaki ilkeleri usta-çırak eğitimi çerçevesinde nesilden nesile aktaran bir anlayışı benimsemek durumundayız.

Kıymetli İşçi ve İşveren Kardeşlerim!

İşyerini sadece bir geçim kapısı değil, karşılıklı güvenin hâkim olduğu birer ‘emniyet yurdu’ haline getirmek, herkesin ortak görevidir. Bununla birlikte işçi; Sevgili Peygamberimiz (s.a.s)’in, “Allah Teâlâ, işinizi en güzel şekilde yapmanızdan hoşnut olur”[2] nasihatine kulak vermeli; işini, sağlam ve kaliteli yapmalıdır. Yaptığı işin ve çalıştığı işyerinin kendisine bir emanet olduğu bilinciyle hareket etmeli; evine, alın teriyle elde ettiği helal lokmayı götürmenin gayretinde olmalıdır. İşveren ise; Allah Resûlü (s.a.s)’in, “Her kimin yanında kardeşi çalışırsa, ona yediğinden yedirsin, giydiğinden giydirsin. Onlara güçlerini aşan işler yüklemeyin”^[3] emri gereğince, işçiye hakkını tam ve zamanında ödemeye çalışmalı, onun sosyal haklarını gözetmelidir. İşçinin güvenli ve sağlıklı bir ortamda çalışması için gerekli tüm tedbirleri almalıdır. Bu amaçla yapılacak her çalışmanın; sadece bir insanın değil, ailenin ve toplumun geleceğini korumak olduğunu unutmamalıdır.

Değerli Müminler!

İşveren ya da işçi olmanın, insani açıdan hiçbir üstünlüğü yoktur. Allah katında insanların en faziletlisi; imanla nasiplenen, ibadet ve güzel ahlakla hayatını süsleyen, takva elbisesine bürünendir. İnsanların en faziletlisi; hakkaniyeti, dürüstlüğü, yardımlaşma ve dayanışmayı bütün menfaatlerin üstünde görendir.

Hutbemizi, Yüce Rabbimizin şu ayet-i kerimesi ile bitiriyoruz: “Allah’ın sana verdiği şeylerle ahiret yurdunu ara. Dünyadan da nasibini unutma. Allah’ın sana iyilik yaptığı gibi sen de iyilik yap...”^[4]

[1] Buhârî, Zekât, 50.

[2] Beyhakî, Şüabü’l-îmân, 4/334.

[3] Buhârî, Îmân, 22.

[4] Kasas, 28/77.

Din Hizmetleri Genel Müdürlüğü

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Diyanet İşleri Başkanı Prof. Dr. Safi Arpaguş'un katılımıyla düzenlenen törende 333 hafıza icazet verildi.

Hazırlıkların aylarca sürdüğü bahçede, laleler en güzel şeklini nisan ortasında alıyor.

Karla kaplı bitki örtüsü ve kuş sesleri eşliğinde ziyaretçilerine doğal güzelliklerini sunan milli park, fotoğraf tutkunlarını da ağırlıyor.

Bölgede kar kalınlığı Karagöl'de 20, köylerde ise yer yer 40 santimetreye kadar ulaştı.

Beyaza bürünen Karagöl Sahara Milli Parkı ve Karagöl dronla görüntülendi.